“O Nermine!” – Thirrja më tragjike e një babai që u kthye në britmën më të dhimbshme të gjenocidit të Srebrenicës
Ka britma që zgjasin vetëm disa sekonda. Ka të tjera që nuk pushojnë kurrë.
“O Nermineee!”
Janë dy fjalë që, edhe pas tri dekadash, vazhdojnë të përshkojnë ndërgjegjen e njerëzimit si dëshmi e mizorisë së luftës.
Në korrikun e vitit 1995, ndërsa mijëra boshnjakë përpiqeshin të shpëtonin duke u fshehur në pyjet e Srebrenicës, Ramo Osmanović ra në duart e forcave serbe të Bosnjës.
Ai nuk u rrah vetëm. Nuk u kërcënua vetëm. Atij iu imponua një torturë që asnjë baba nuk do të duhej ta përjetonte.
Me armët drejtuar mbi kokë, serbët e detyruan t’i thërriste djalit të tij, Nermin Osmanović, i cili ishte fshehur mes pyllit.
“O Nermine! Dil! Eja! Nuk do të të bëjnë asgjë!”
Nuk ishte zëri i një babai që fliste me bindje. Ishte zëri i një njeriu të thyer, i detyruar të përdorej si mjet për ta nxjerrë të birin nga streha e fundit që i kishte mbetur.
Nga pylli mbretëronte heshtja.
Pastaj, duke dëgjuar zërin e babait, Nermini besoi.
Ai doli.
Nuk e dinte se po ecte drejt vdekjes.
Pak çaste më vonë, si babai, edhe ai u ekzekutua.
Serbët nuk ia falën as dorëzimin. Nuk ia falën as pafajësinë. Nuk ia falën as besimin që pati te zëri i të atit.
Vite më vonë, eshtrat e Ramos dhe Nerminit u gjetën në varre masive, mes mijëra viktimave të gjenocidit të Srebrenicës.
Pas luftës, Bosnja ngriti një përmendore kushtuar Ramo Osmanovićit. Ajo nuk paraqet një luftëtar me armë në dorë, por një baba me duart pranë gojës, teksa thërret djalin e tij.
Është një monument që nuk lavdëron fitoren.
Nuk feston trimërinë.
Nuk përkujton një betejë.
Ai përjetëson çastin kur një baba u detyrua, nën kërcënimin e armëve, ta thërriste të birin drejt vdekjes.
Prandaj, ajo përmendore nuk është vetëm një skulpturë prej bronzi. Është simbol i dhimbjes së një populli, i pafuqisë së një prindi përballë barbarisë dhe i një gjenocidi që nuk duhet të harrohet kurrë.
Sepse në histori ka shumë britma.
Por pak prej tyre kanë mbetur aq të rënda sa ajo e Ramo Osmanovićit:
“O Nermineee…”
